10 απλές συμβουλές για να χρησιμοποιούμε λιγότερο πετρέλαιο! Beautiful Petroleum!!

Όλο και περισσότεροι πολίτες αναρωτιούνται πώς μπορούν να περιορίσουν τη χρήση πετρελαίου στην καθημερινότητά τους προκειμένου να μειωθεί η ζήτηση για αυτή τη μαύρη κολλώδη ουσία που καταστρέφει τη βιοποικιλότητα, τις θάλασσες και τις παραλίες σε όλο τον κόσμο.

Η ομορφιά του πετρελαίου!!

Ιδού λοιπόν οι δέκα συμβουλές που δίνουμε:

 

1.      Πηγαίνετε στη δουλειά σας χρησιμοποιώντας τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς, το ποδήλατο ή με συνεπιβατισμό (carpooling), μοιράζοντας δηλαδή το ίδιο αυτοκίνητο με άλλους συναδέλφους και φίλους σας. Αποφύγετε όσο το δυνατόν περισσότερο να χρησιμοποιείτε μόνοι σας το αυτοκίνητο για να μεταβείτε στο χώρο εργασία σας.

2.      Προτιμήστε προϊόντα με λιγότερο ή και καθόλου πλαστικό περιτύλιγμα.

3.      Αγοράστε βιολογικά φρούτα και λαχανικά, καθώς τα περισσότερα λιπάσματα και φυτοφάρμακα που χρησιμοποιούνται στη συμβατική γεωργία είναι πετρελαϊκά υποπροϊόντα.

4.      Γενικά προτιμήστε τα ελληνικά προϊόντα. Στηρίζουμε έτσι και την ελληνική οικονομία που καταναλώνει λιγότερο πετρέλαιο για τη μεταφορά των αγαθών.

5.      Αγοράστε προϊόντα περιποίησης και ομορφιάς (σαμπουάν, σαπούνι, καλλυντικά κ.α.) που βασίζονται σε φυσικά συστατικά και όχι πετρέλαιο.

6.      Αγοράστε ρούχα από βιολογικό βαμβάκι ή κάνναβη και όχι συνθετικά.

7.      Αποφεύγετε τα πλαστικά προϊόντα μιας χρήσης και το εμφιαλωμένο νερό. Τώρα το καλοκαίρι παίρνετε μαζί σας ένα μικρό θερμός για το παγωμένο νερό σας. (αλήθεια έχετε σκεφτεί πόσο ακριβό είναι το εμφιαλωμένο νερό;)

8.      Περιορίστε τα αεροπορικά ταξίδια. Τινάζουν τον ετήσιο προϋπολογισμό άνθρακα του καθενός μας στον αέρα και απαιτούν τεράστιες ποσότητες πετρελαίου.

9.      Σκεφτείτε σοβαρά να αναβαθμίσετε ενεργειακά το σπίτι σας, ειδικότερα αν αυτό είναι χτισμένο πριν το 1980 (δεν έχει δηλαδή θερμομόνωση). Όχι μόνο θα περιορίσετε τη χρήση πετρελαίου για θέρμανση, αλλά θα ενισχύσετε το εισόδημά σας από τη λιγότερη ενέργεια που θα καταναλώνετε.

10.  Απαιτήστε από την κυβέρνηση να προωθήσει τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) στα ελληνικά νησιά προκειμένου να γίνουν ενεργειακά αυτόνομα και να σταματήσει η καύση πετρελαίου για την ηλεκτροδότηση τους.

greenpeace

Μαϊντανός: Πάει μ’ όλα! - Petroselinum sativum Φαρμακαποθήκη ολόκληρη ο μαϊντανός: τονωτικός, διεγερτικός, διουρητικός, καθαρτικός!

Γιατί νομίζετε πως τάιζαν με μαϊντανό τα άλογα των πολεμικών αρμάτων στην oμηρική εποχή; Προφανώς διότι οι σοφοί μας πρόγονοι γνώριζαν πως το εν λόγω φυτό έδινε ζωτικότητα στα νικηφόρα ζώα, διατηρούσε γερά κόκαλα και δόντια και τα προστάτευε από ιώσεις και... στρες! 

Ο μαϊντανός ο εδώδιμος (Petroselinum sativum) ή αλλιώς πετροσέλινο και μακεδονήσι, όπως τον αποκαλούν σε διάφορα μέρη της Ελλάδας, προσφέρει πολλά στην κουζίνα αλλά και στον οργανισμό μας. 

Αιτία; Ο πλούτος του σε βιταμίνη C (σχεδόν 3πλάσια του λεμονιού), βιταμίνες Ε (βοηθούν στην αρτηριοσκλήρωση, στη φλεβίτιδα, στα μικρόβια και τις ιώσεις), βιταμίνη Α (ιδανική για όραση, ακμή, έκζεμα) και ακόμη σε φολικό οξύ, ασβέστιο, μαγνήσιο, φώσφορο, κάλιο, σίδηρο, σελήνιο. 

Φαρμακαποθήκη ολόκληρη ο μαϊντανός: τονωτικός, διεγερτικός, διουρητικός, καθαρτικός!

Υπάρχει μία ποικιλία του, το Ρcrispum var. tuberosum, το οποίο καλλιεργείται για την ρίζα του (μεγάλη λευκή διογκωμένη ρίζα) η οποία τρώγεται βραστή σε πολλές χώρες της Ευρώπης. Μπορεί κανείς για οικιακή χρήση να αποξηράνει μαϊντανό (συλλέγεται τους καλοκαιρινούς ή φθινοπωρινούς μήνες) και να τον φυλάξει σε καλά σφραγισμένα γυάλινα βαζάκια. Μπορούμε ακόμη να βάλουμε ένα ματσάκι μαϊντανό σε ένα μπουκάλι με ελαιόλαδο για να το χρησιμοποιούμε για ψητά ψάρια. Η φρεσκάδα του εξαλείφει την μυρωδιά του σκόρδου και του κρεμμυδιού στην αναπνοή.

Να μη λείψει από τη ζωή σας  
Δικαίως τον ονόμασαν «φυτό της υγείας», αφού, όπως λέγεται, διαθέτει αντιοξειδωτικές ιδιότητες, ενώ μειώνει το στρες, την κυτταρίτιδα, τη χοληστερίνη... Είναι φίλος αθλητών, διαβητικών, ηλικιωμένων, όσων έχουν πέτρα στα νεφρά ή υποφέρουν από υπέρταση, ταχυπαλμίες, εντερικά και δερματικά προβλήματα. Μέσα σε όλα ανακουφίζει και από τους πόνους ρευματισμών και αρθρίτιδας.

Χλωροφύλλη και φρεσκάδα  
Πέρα από θεραπευτικές ιδιότητες, έχει χάρες φανερές. Τα σκουροπράσινα φύλλα του δίνουν χρώμα, άρωμα, πικάντικη γεύση και τόνο φρεσκάδας σε σαλάτες, σνακ, μαρινάδες, γεύματα, ποτά!

Εξουδετερώνει την κακοσμία του στόματος (μασήστε τον μετά τη σκορδαλιά).

Τον βρίσκουμε όλο το χρόνο, ταιριάζει σχεδόν με τα πάντα, αφού δεν αλλοιώνει ισορροπίες γεύσης ή μυρωδιάς, είναι δε το αγαπημένο διακοσμητικό «τελείωμα» σε φαγητά, σαλάτες, ντιπ, καναπεδάκια.

Βάλτε τον σε γλαστράκι 
Θα τον έχετε ολόφρεσκο στο πιάτο σας: γευστικό, μυρωδάτο και με πλήρεις θεραπευτικές ιδιότητες, αφού θα αναπτυχθεί βιολογικά, χωρίς λιπάσματα.

Τον αναζητάτε σε φυτώρια ή σούπερ μάρκετ, τον διατηρείτε σε ηλιόλουστο μέρος και τον ποτίζετε τακτικά ή τον φυτεύετε στο χώμα.

Φουντώνει όταν κόβουμε τις κορυφές.

Τον χρησιμοποιείτε στο τέλος του μαγειρέματος, για να μη χάσει το άρωμα και τη γεύση του.

Ομορφιά και ευ ζην
 Πίνουμε νηστικοί τσάι μαϊντανού, για αποτοξίνωση, μείωση κυτταρίτιδας και κατακράτησης υγρών.

Προσθέτουμε στο σαμπουάν «τσάι» μαϊντανού: δίνει λάμψη στα μαλλιά, ανακουφίζει το ερεθισμένο δέρμα του κεφαλιού και διώχνει τις... ψείρες!

Μουλιάζουμε κλωναράκια μαϊντανού στο κρασί ή τη ρακή μας, γιατί θεωρείται αφροδισιακός! 

Ο χυμός του είναι πιο διεγερτικός (όμως προσοχή, μόνο1/3 ποτηράκι). 
Η υπερβολή βλάπτει! 

έθνος

Ο ευτελισμός του φυσικού τοπίου

Tου Nικου Bατοπουλου

Σε αυτό το δύσκολο τουριστικά καλοκαίρι, που το κάνουμε από μόνοι μας ακόμη δυσκολότερο, η Ελλάδα θα έπρεπε (κανονικά) να βάλει τα δυνατά της και να δείξει τον καλύτερο εαυτό της. 

Για ποιον λόγο οι διαδρομές είναι γεμάτες από τις άθλιες, διαφημιστικές πινακίδες καρφωμένες πάνω στα βουνά;

Σε τομείς, τουλάχιστον, στους οποίους δεν απαιτείται να έχεις γεμάτα ταμεία, αλλά απλώς καλή καρδιά και κοινή λογική. Έτσι, θα μπορούσαμε να είμαστε οι «συμπαθείς» νεόπτωχοι, που δικαιώνουμε τη φήμη περί ποιότητας φιλοξενίας ή, απλούστερα, η κοινωνία εκείνη που αντιλαμβάνεται τον πλούτο που έχει να διαχειριστεί.

Πλούτος είναι το «μυθικό» τοπίο της Ελλάδας. Σκέφτομαι τα γεμάτα τουρίστες πούλμαν που αφήνουν την πρωτεύουσα με προορισμό τους Δελφούς, την Ολυμπία, την Επίδαυρο και τις Μυκήνες και αναλογίζομαι τη δεινή θέση των φιλότιμων ξεναγών μας που αναγκάζονται να δικαιολογήσουν τα αδικαιολόγητα. 

Για ποιον λόγο, δηλαδή, η διαδρομή από την Αθήνα προς την Κόρινθο είναι γεμάτη από τις άθλιες, διαφημιστικές πινακίδες καρφωμένες πάνω στα βουνά. 

Σε μια πρόσφατη διαδρομή προς την Πελοπόννησο, ομολογώ ότι είδα λιγότερα σκουπίδια στο οδικό δίκτυο, αλλά το βλέμμα μου είχε αναπτύξει διαστροφική εμμονή στον εντοπισμό των πλέον κακότεχνων, γιγαντιαίων πινακίδων που μπορεί κανείς να φανταστεί. Ορισμένες, δε, από αυτές έμοιαζαν ξεχασμένες από τη δεκαετία του ’70. 

Ανήκω σε εκείνους που ενθουσιάζονται με την εξέλιξη του προγράμματος αποκαθήλωσης των πινακίδων στα αστικά κέντρα και σκέφτομαι ότι αντίστοιχα μεγάλη πληγή είναι ο βιασμός του τοπίου, που βλέπει κανείς όταν ταξιδεύει σε αυτήν τη χώρα. 

Η παλιά διαδρομή συγκεκριμένα από την Κόρινθο προς την Επίδαυρο, ενώ περνάει μέσα από όμορφες πευκόφυτες εκτάσεις, σκοντάφτει διαρκώς σε έναν οπτικό εκβαρβαρισμό ασύλληπτης έκτασης.  

Η όψη των τοπίων μας, όταν δεν είναι παρθένα, δείχνει μια κοινωνία που δεν αντιλαμβάνεται την πνευματικότητα της φύσης και την υπεραξία που αυτή δημιουργεί ως τουριστικό προϊόν. Δείχνει ότι είμαστε ακόμη σε ένα πρωτόγονο επίπεδο συνύπαρξης με το φυσικό περιβάλλον. 

Παρότι υπάρχει σημαντική, πλέον, ευαισθησία σε πολλούς πολίτες μέσω της ενημέρωσης και της ταξιδιωτικής εμπειρίας σε άλλες χώρες, εν τούτοις, το κράτος δείχνει και εδώ απογοητευτικά κατώτερο των περιστάσεων ενθαρρύνοντας με τη στάση του τη συμπεριφορά όσων επιμένουν να μεταχειρίζονται το τοπίο ως «κενό» και «ωφέλιμο» χώρο.

Μου θυμίζει την κυνική ανάρτηση αυθαίρετων πινακίδων στους θαλερούς κορμούς με την ένδειξη «Κοπή ψηλών δέντρων». Κάπως έτσι, έχουμε ανεχθεί τον ευτελισμό του ελληνικού τοπίου, παρότι είναι η βάση για κάθε τουριστική ανάπτυξη.

Έχετε υπέρταση; Πάρτε έναν σκύλο... Have Hypertension ? Get a dog

ΠΑΡΙΣΙ - Δεν είναι μόνο ο καλύτερός μας φίλος, αποτελεί και ασπίδα έναντι των παθήσεων της καρδιάς. 

Νέα έρευνα δείχνει ότι ο σκύλος προστατεύει το αφεντικό του από ασθένειες, μειώνοντας κατά 15% τον κίνδυνο εμφάνισης καρδιακής νόσου.

5 Ways Pets Can Improve Your Health

Εκτός από όλα τα άλλα είναι και πιστός φύλακας της υγείας του αφεντικού του, ειδικά από παθήσεις καρδιάς.

 Επιπλέον, οι επιστήμονες ανακάλυψαν ότι οι ιδιοκτήτες σκύλων σημείωσαν κατά 8,6% υψηλότερο ποσοστό επιβίωσης έπειτα από καρδιακή προσβολή σε σχέση με όσους δεν είχαν σκύλο. Φαίνεται ότι ο σκύλος βοηθάει επίσης σημαντικά στην ταχύτερη ανάρρωση και προειδοποιεί για αρχικά συμπτώματα καρκίνου, υπογλυκαιμίας και επιληπτικών κρίσεων.
Οι άνθρωποι που μοιράζονται την καθημερινότητά τους με σκυλί θωρακίζουν αποτελεσματικά την υγεία τους, σύμφωνα με μελέτη δύο γάλλων καθηγητών των κκ. Σερζ Σικοτί και Νικολά Γκεγκέν, η οποία παρουσιάστηκε στο συνέδριο «Ανθρωποι και ζώα», στη Στοκχόλμη της Σουηδίας.
Τα συμπεράσματα είναι σαφή: οι ιδιοκτήτες σκύλων όχι μόνο πραγματοποίησαν κατά 32% λιγότερες εισαγωγές σε νοσοκομεία αλλά επιπλέον παρουσίασαν κατά 70% μεγαλύτερες πιθανότητες να αρχίσουν να γυμνάζονται εξαιτίας του κατοικιδίου τους.
«Ένα κατοικίδιο ζώο, ιδίως σκύλος, έχει άμεση ευεργετική επίδραση όχι μόνο στην ανθρώπινηψυχολογίααλλά και στην υγεία μας εν γένει. Τα αποτελέσματα της έρευνάς μας κατέδειξαν ότι οι ιδιοκτήτες σκύλου βρίσκονται σε καλύτερη φόρμα σε σχέση με άλλους συνομηλίκους τους» υποστηρίζει ο δρ Σικοτί.

«Κατ΄ αρχήν ο άνθρωπος ωφελείται πολύ από τη φυσική δραστηριότητα της βόλτας με τον σκύλο. Ως έμμεσα αποτελέσματαθεωρούμε τη μεγαλύτερη επαφή με κόσμο, στην οποία οδηγεί η κατοχή σκύλουόταν ο ιδιοκτήτης του τον βγάζει βόλτα, και την πιθανότητα ο δεσμός μεταξύ σκύλου και ανθρώπου να αποτελεί εμπόδιο στην εμφάνιση του στρες» προσθέτει. 

Οι ερευνητές ανέδειξαν επίσης τον ρόλο των σκύλων ως μέσον αγωγής στην ψυχική υγεία του ανθρώπου, στη βοήθεια των αναπήρων, αλλά και την παρουσία τους σε νοσοκομεία, φυλακές και κέντρα αποκατάστασης. Θεωρούν ότι είναι πιθανόν η σχέση με τον σκύλο να συντρέχει ακόμη και ανθρώπους με σχιζοφρένεια, για να αισθάνονται πιο ήρεμοι ή να ενεργοποιούνται πιο εύκολα.

Φαίνεται επίσης ότι ο ιδιοκτήτης κατοικιδίου εμφάνιζε διπλάσιες πιθανότητες να κερδίσει τη συμπάθεια ενός αγνώστου, σε σχέση με κάποιον που δεν συνοδευόταν από τον τετράποδο φίλο του.
«Παρακαλέσαμε δύο νέους άνδρες, έναν με σκύλο και έναν χωρίς σκύλο, να ζητήσουν χρήματα από τους διερχομένους για να αγοράσουν εισιτήριο λεωφορείου. Παρατηρήσαμε πως ο κάτοχος του σκύλου φαινόταν αυτομάτως πολύ πιο συμπαθής στους περαστικούς και είχε διπλάσιες πιθανότητες να πετύχει τον στόχο του» εξηγεί ο δρ Γκεγκέν.

Διάφορες κλινικές μελέτες στις ΗΠΑ και στην Ευρώπη έχουν αποδείξει ότι τα κατοικίδια έχουν ευεργετικές επιδράσεις σε πολλούς άλλους τομείς της σωματικής και ψυχολογικής υγείας μας. Παιδιά που εκτίθενται σε ζώα από το πρώτο έτος της ζωής τους παρουσιάζουν λιγότερα προβλήματα αλλεργικής ρινίτιδας και άσθματος, είναι πιθανότερο μελλοντικά να ασχοληθούν με αθλητικές δραστηριότητες και άλλα χόμπι, ενώ είναι περισσότερο κοινωνικά σε σχέση με άλλα, συνομήλικά τους, και διαθέτουν μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση.

tovima

Κείμενα, περιγραφές, έργα τέχνης με θέμα την Ιερά Οδό και τον Ελαιώνα

Από το Ιστορικό Λεύκωμα του Κώστα Φωτεινάκη,
«Χαϊδάρι – Τόπος και Ιστορία»

Άποψη της Ακρόπολης από τον Ελαιώνα, 1917, Λάδι σε Μουσαμά, 22,5×33 εκ.
Μηλιάδης Στέλιος (πινακοθήκη της Βουλής)

ΙΕΡΑ ΟΔΟΣ
Οδός της αρχαιότητας που συνέδεε την Αθήνα με την Ελευσίνα. Είχε μήκος 22 χιλιομέτρων Ξεκινούσε από την Ιερά Πύλη του Κεραμικού και κατέληγε στο ιερό της Ελευσίνας. Από την οδό αυτή περνούσε η πομπή των Ελευσίνιων Μυστηρίων και γι αυτό ονομάστηκε Ιερά Οδός.
Ο περιηγητής Πολέμων και ο Παυσανίας έχουν περιγράψει ότι επί της Ιεράς Οδού υπήρχαν ναοί, βωμοί, αγάλματα θεών, ηρώα, τάφοι και ανδριάντες πολιτών.
Οι ξένοι περιηγητές, λογοτέχνες και χαρτογράφοι περιγράφουν με δέος τον Ελαιώνα της Αθήνας. Η Ιερά Οδός αποτελούσε έως και το 1955 την μοναδική αρτηρία οδικής επικοινωνίας της Αθήνας με την Δυτική Αθήνα και με την Πελοπόννησο.

ΙΕΡΑ ΟΔΟΣ (απόσπασμα)
Άγγελος Σικελιανός

Από τη νέα πληγή που μ’ άνοιξεν η μοίρα
έμπαιν’ ο ήλιος θαρρούσα στην καρδιά μου
με τόση ορμή, καθώς βασίλευε, όπως
από ραγισματιάν αιφνίδια μπαίνει
το κύμα σε καράβι π’ ολοένα
βουλιάζει… Γιατί εκείνο πια το δείλι
σαν άρρωστος, καιρό, που πρωτοβγαίνει
ν’ αρμέξει ζωή απ’ τον έξω κόσμον, ήμουν
περπατητής μοναχικός στο δρόμο
που ξεκινά από την Αθήνα κι έχει
σημάδι του ιερό την Ελευσίνα.
Τι ήταν για μένα αυτός ο δρόμος πάντα
σα δρόμος της Ψυχής… Φανερωμένος
μεγάλος ποταμός, κυλούσε εδώθε
αργά συρμένα από τα βόδια αμάξια,
γεμάτα αθεμωνιές ή ξύλα, κι άλλα
αμάξια, γοργά που προσπερνούσαν
με τους ανθρώπους μέσα τους σαν ίσκιους…

—————————————————————————-
Ο Αμερικανός συγγραφέας Χένρι Μίλερ γράφει το 1939 επισκεπτόμενος της Ελλάδα:

«Πολλές φορές, ακολουθώντας την Ιερά Οδό από το Δαφνί προς τη θάλασσα, νόμισα πως τρελαίνομαι. (…) Δεν έπρεπε να κυλάμε με αμάξια στην Ιερά οδό, όπως σ’ έναν αυτοκινητόδρομο τούτο είναι μια ιεροσυλία. Έπρεπε να βαδίζουμε, να βαδίζουμε, όπως οι άνθρωποι των αλλοτινών καιρών, και ν’ αφήνουμε όλο μας το είναι να πλημμυρίζει από φως. Δεν βρίσκεται κανείς εδώ σ’ έναν από τους μεγάλους δρόμους της χριστιανοσύνης. Αυτό τον δρόμο τον χάραξαν πόδια παγανιστικά, πόδια ευλαβικά, πορευόμενα προς τη μύηση, προς την Ελευσίνα…». (Φιλολογικές διαδρομές στην Ελλάδα, ΠΑΤΑΚΗΣ).

—————————————————————————-

Τοποσήματα (landmarks) και κομβικά σημεία στο αρχαίο ελληνικό τοπίο

Ο Αλέξανδρος Μποφίλας1, στην ομιλία του με θέμα «Φυτεύσεις και τοποσήματα στην αρχαία Ελλάδα» ανέφερε ότι, σύμφωνα με τη μελέτη του «Ανάδειξη της Ιεράς Οδού από την Αρχαία Αγορά των Αθηνών μέχρι το Ιερό της Δήμητρας και της Κόρης στην Ελευσίνα», προέκυψε ότι οι θέσεις των αρχαίων ναών και άλλων κομβικών στοιχείων υποδομής του δρόμου ακολουθούν συγκεκριμένη διάταξη (!) με ενιαίες αποστάσεις πέντε αρχαίων αττικών σταδίων (924 μ.) μεταξύ τους, η οποία γίνεται αντιληπτή ακόμα και από τα σωζόμενα υπολείμματα. Τα στοιχεία αυτά είναι τα εξής:
Ναός Δήμητρας και Κόρης Αθηνών, Ακρόπολις Αθηνών, Ελευσίνιον, Αρχαία Αγορά, Κεραμεικός (Ιερά Πύλη, Δίπυλον, Κατάληξη Δημοσίου Σήματος, Ναός Αγίας Τριάδας), Κτήμα Χασεκή με Κονάκι και Κρήνη στον χώρο του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, Ι. Ναός Αγίου Σάββα (θέση Ιερής Συκιάς και Ναού Δήμητρας)/ Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου (θέση Ναού Διός)/ Θέση Τύμβου Kaupert/ Κορυφή Προφήτη Ηλία με Ιερό Ναό/ Μονή Δαφνίου (θέση ναού Απόλλωνος ή Φορβά)/ Ιερόν Αφροδίτης2/ Μαρμάρινος Λίθος στον Λόφο Ηχούς (αρχαίο όριο Αθηνών – Ελευσίνος)/ Μαρμάρινος Λίθος με επιγραφή/ Πύργος – Τύμβος Ασπροπύργου/ Ρωμαϊκή Γέφυρα Ελευσινιακού Κηφισού/ Ιερός Ναός Αγίου Ζαχαρία (πιθανή θέση Ναού Τριπολέμου)/ Ιερόν Δήμητρας και Κόρης/ Αρχαίο Λιμάνι Ελευσίνος.»

Σημειώσεις:
1. Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, «ωραίο, φρικτό κι απέριτο τοπίον», ημερίδα. Η έκδοση έγινε από τις ΝΗΣΙΔΕΣ. Ο Αλέξανδρος Μποφίλας σπούδασε Αρχιτεκτονική Τοπίου στο Πολυτεχνείου του Μονάχου. Η ενδιαφέρουσα εισήγησή του στις σελ.109 – 119.
2. Με έντονα γράμματα είναι τα τοποσήματα (landmarks) που βρίσκονται στο Χαϊδάρι.

—————————————————————————-

Ο Φραγκίσκος Σατωμπριάν περιγράφει την Ιερά Οδό, τον Κηφισό και τον Ελαιώνα, 1806

Το 1806 επιβιβάζεται σ΄ ένα εμπορικό πλοίο στην Τεργέστη (Ιταλία) το οποίο πήγαινε στην Σμύρνη (Τουρκία). Συμφωνεί με τον καπετάνιο να τον αποβιβάσει νότια της Πελοποννήσου, στην Μεθώνη, με την προοπτική να συναντήσει το πλοίο, μερικές ημέρες αργότερα, στο Σούνιο έτσι ώστε να συνεχίσει το ταξίδι του για Σμύρνη, Κωνσταντινούπολη, Αγίους Τόπους κ.α.
Ο Σατωμπριάν φτάνει στην Μεθώνη, επισκέπτεται την Τρίπολη, το Άργος, διανυκτερεύει στην Ελευσίνα -προετοιμάζεται ψυχικά και πνευματικά -, για να επισκεφτεί μέσω της Ιερά Οδού την Αθήνα…
Αντιγράφουμε από το Οδοιπορικό του:
«…Τέλος πάντων, η μεγάλη μέρα που μας είδε να μπαίνουμε στην Αθήνα στην Αθήνα, ξημέρωσε. Στις 23 Αυγούστου (1806), στις τρεις το πρωί, είμαστε όλοι επάνω στ΄ άλογά μας. Κι΄ αρχίσαμε να παρελαύνουμε, σιωπηλοί, από την Ιερά Οδό. Πρέπει να βεβαιώσω πως κι΄ ο πιο ευλαβικός από τους μυημένους στα Ελευσίνια Μυστήρια, δε θα ένοιωσε ποτέ τη δική μου συγκίνηση. Όλοι είχαμε φορέσει τα γιορτινά μας, ο γιαννίτσαρος είχε «γυρίσει» τα μέσα – έξω του τουρμπανιού του, και – γεγονός εξαιρετικό – είχε τρίψει και ξυστρίσει τ΄ άλογα. Περάσαμε την κοίτη ενός χείμαρρου, του Σαρανταπόταμου –ίσως νάταν ο Ελευσίνιος Κηφισσός – είδαμε κάποια λείψανα χριστιανικών ναών, χτισμένων ίσως πάνω στον τάφο εκείνου του Ζάρηκα, που ο Απόλλων του είχε διδάξει τη μουσική. Κάποια άλλα ερείπια μας δείχναν σε ποιο σημείο υψωνόνταν τα μνήματα του Εύμολπου και του Ιπποθόντα
Το πρώτο, που χτύπησε τα μάτια μου, ήταν η Ακρόπολη, φωτισμένη από τον ήλιο, που μόλις είχε βγει… Παρουσίαζε ένα συγκεχυμένο σύνολο από τα κιονόκρανα των Προπυλαίων, τις κολώνες του Παρθενώνα, το ναό του Ερεχθείου, τις επάλξεις ενός τείχους φορτωμένου κανόνια, από τα γοτθικά ερείπια των χριστιανών κι΄ από τις καλύβες των Οθωμανών…
…Η Αθήνα υψώνεται μέσα σε μια πεδιάδα, ζωσμένη από μια σειρά βουνών που καταλήγει στην θάλασσα. Από τη θέση, που έβλεπα αυτή την πεδιάδα φαινόταν χωρισμένη σε τρεις ζώνες. Η πρώτη ζώνη … ήταν ακαλλιέργητη και σκεπασμένη ρείκια. Η δεύτερη, είχε χωράφια οργωμένα και νιοθερισμένα. Κι΄ η τρίτη, ήταν ένα μακρύ δάσος από λιόδεντρα, που απλωνόταν κάπως κυκλικά από τις πηγές του Ιλισσού ως τους πρόποδες του Άνχεσμου κι΄ ως το λιμάνι του Φαλήρου. Κυλάει ο Κηφισσός μέσ΄ απ΄ αυτό το δάσος, που γέρικο καθώς είναι, φαίνεται να ξεκινάει από την ελαία, που ξεπετάχτηκε από τη γη με πρόσταγμα της Αθηνάς…
…Μπήκαμε στο ελαιώνα… Σε λίγο είδαμε την κοίτη του Κηφισσού, ανάμεσα σε κορμούς λιόδεντρων, που τον ζώνανε γέρικες ιτιές. Ξεπέζεψα για να χαιρετήσω τον ποταμό και για να πιω από το νερό του, αλλά μόλις βρήκα το νερό, που μου χρειάζονταν σε μια λακουβίτσα, σιμά στην όχθη• όλο τ΄ άλλο νερό το είχαν «στρέψει» για να ποτίζουν τον Ελαιώνα. Πάντα μου άρεσε πολύ να πίνω από το νερό των φημισμένων ποταμών, που μου έλαχε να τους περάσω. Έχω πιεί, λοιπόν από τα νερά του Μισισιπή, του Τάμεση, του Ρήνου, του Πάδου, του Τίβερη, του Ευρώτα, του Κηφισού, του Έρμου…
Βγαίνοντας από τον Ελαιώνα, κι εκεί που θάταν ο εξωτερικός Κεραμεικός, βρήκαμε ένα περιτειχισμένο περιβόλι. Και χρειαστήκαμε ακόμα δρόμο μισής ώρας, για να φτάσουμε στην Αθήνα, διαβαίνοντας μέσα από τ΄ άχυρα των θερισμένων σιταριών. Ένα νεόχτιστο τείχος, που μόλις το είχαν επισκευάσει, και, που έμοιαζε με περιτοίχισμα κήπου, έζωνε την πόλη. Δρασκελίσαμε την πύλη και περάσαμε σε αγροτικά δρομάκια, δροσερά και καθάρια. Κάθε σπίτι, έχει το περιβολάκι του: πορτοκαλιές και συκιές. Ο λαός μου φάνηκε εύθυμος και περίεργος. Δεν είχε καθόλου το σκυθρωπό ύφος, που είχαν οι Μωραϊτες…»

Σατωμπριάν, «Οδοιπορικό στην Ελλάδα», Δωδώνη

—————————————————————————-

Από την Αθήνα στην Ελευσίνα, 1850
Γουσταύος Φλωμπέρ

«Σήμερα, Τετάρτη 25 Δεκεμβρίου, ανήμερα των Χριστουγέννων, ξεκινήσαμε από την Αθήνα στις 9 το πρωί για την Ελευσίνα (Λεψίνα)
Ο δρόμος μας αφήνει δεξιά το δρόμο του Πειραιά και μπαίνει σ΄ έναν ελαιώνα. Ένας ουρανός σταχτοκύανος, βαθύς, φτιαγμένος από παχιά στρώματα το ένα πάνω στο άλλο, με φωτερά γαλάζια ανοίγματα, ξεχώριζε σε μεγάλα κομμάτια ανάμεσα στις γκριζοπράσινες φυλλωσιές των λιόδεντρων. Νερό δίπλα στο δρόμο και στα καλλιεργημένα χωράφια, ανάμεσα στους κορμούς των δένδρων• μικρά ρυάκια περνούν κάτω από γέρικους λιανισμένους κορμούς. Αριστερά ο Βοτανικός Κήπος…»
Γ. Φλωμπέρ, «Το ταξίδι στην Ελλάδα», Ολκός

για περισσότερα

SOS για την αρχαία Ιερά Οδό

Ένα σημαντικό της κομμάτι διέρχεται ένα αναλλοίωτο φυσικό τοπίο εντός των ορίων του Βοτανικού Κήπου Διομήδους στο Χαϊδάρι. Κινδυνεύει, όμως, να καταστραφεί και αυτό λόγω έργων

Στα λιθόστρωτά της πορεύονταν η ιέρεια και οι πιστοί των Ελευσίνιων Μυστηρίων. Αποτελούσε την κύρια οδό επικοινωνίας της αρχαίας Αθήνας με την Πελοπόννησο και την υπόλοιπη Ελλάδα.

Η ανάδειξη της Ιεράς Οδού είναι θέμα προβολής της πολιτιστικής μας κληρονομιάς και όχι αρχαιολατρίας, επισημαίνει ο Χρ. Καραγιαννόπουλος, αρχαιολόγος και μέλος της Διαρκούς Κίνησης Χαϊδαρίου

Συγκαταλέγεται μεταξύ των αρχαιότερων γνωστών δρόμων παγκοσμίως, σύμφωνα με τους ιστορικούς και τους αρχαιολόγους. Σήμερα, το μεγαλύτερο μέρος της αρχαίας Ιεράς Οδού, θαμμένο και... ξεχασμένο, «ασφυκτιά» κάτω από το «βάρος» της σύγχρονης οικιστικής δόμησης, σε μια διαδρομή σχεδόν παράλληλη με τη σύγχρονη Ιερά Οδό. 

Ωστόσο, ένα σημαντικό κομμάτι της πανάρχαιας οδού, τεσσάρων περίπου χιλιομέτρων, διέρχεται ένα αναλλοίωτο ακόμη φυσικό τοπίο, εντός των ορίων του δήμου Χαϊδαρίου, χωρίς όμως να έχει αναδειχθεί. Απομεινάρια μνημείων, κίονες και αναλήμματα διάσπαρτα ανάμεσα σε θάμνους και πλούσια βλάστηση δίνουν το νοητό στίγμα του αρχαίου δρόμου. 

Τμήμα της αρχαίας Ιεράς Οδού. Η χρήση της για πρώτη φορά υπολογίζεται στην Υστεροελλαδική Περίοδο. Παγιώθηκε στα μέσα του 8ου αιώνα, όταν καθιερώθηκαν τα Ελευσίνια Μυστήρια

Την αποκάλυψη και ανάδειξη αυτού του τμήματος της αρχαίας Ιεράς Οδού, του δρόμου που ακολουθούσε η πομπή των Μεγάλων Μυστηρίων, οραματίζονται τα μέλη της Διαρκούς Κίνησης Χαϊδαρίου, μίας ομάδας πολιτών με περιβαλλοντική και πολιτιστική δράση.

Σύμφωνα με τον κ. Γιώργο Κόκκινο από τη Διαρκή Κίνηση, η διαδρομή αυτή των 4 χιλιομέτρων εντοπίζεται μέσα στα όρια του Βοτανικού Κήπου Διομήδους, στον χώρο που πραγματοποιούνταν παλαιότερα η Γιορτή του Κρασιού, γύρω από τη Μονή Δαφνίου και στην περιοχή της Αφαίας Σκαραμαγκά προς τη σημερινή λίμνη Κουμουνδούρου (αρχαία λίμνη των Ρειτών).

«Το Χαϊδάρι είναι μια περιοχή που εμφανίζει έντονες αντιφάσεις. Είναι μια υποβαθμισμένη περιοχή της δυτικής Αττικής, που κρύβει όμως πολλούς θησαυρούς.

Ένας τέτοιος απίστευτης αξίας θησαυρός είναι και η αρχαία Ιερά Οδός, που όχι μόνο δεν έχει αναδειχθεί, αλλά κινδυνεύει κιόλας να καταστραφεί, λόγω έργων, όπως είναι η κατασκευή γέφυρας και η διάνοιξη της περιφερειακής λεωφόρου Αιγάλεω.

Υβρις 

Τμήματα της Ιεράς Οδού βλέπουν το φως μετά από αιώνες, αλλά μετά από λίγο τα ξαναθάβουν σιωπηλά. Ο Χένρι Μίλερ είχε αποκαλέσει ύβρι την κάλυψη του πανάρχαιου δρόμου με άσφαλτο για να περνάμε εμείς με τ’ αυτοκίνητά μας. Η ανάδειξη της Ιεράς Οδού είναι θέμα ανάδειξης της πολιτιστικής μας κληρονομιάς και όχι αρχαιολατρίας», τονίζει στο «Εθνος» ο κ. Κόκκινος.

«Η κληρονομιά των προγόνων μας δεν πρέπει να παραμένει άγνωστη στο ευρύ κοινό. Η αρχαία Ιερά Οδός θα πρέπει να αποτελέσει έναν επισκέψιμο αρχαιολογικό χώρο, έναν αρχαιολογικό περίπατο, που θα ενώνει το ιερό της Αφροδίτης με τη λίμνη των Ρειτών, που και αυτή με τη σειρά της αποτελούσε ιερό τόπο, καθώς ήταν αφιερωμένη στην ιερά Κόρη, την Περσεφόνη.

Αυτό θα είναι προς όφελος των κατοίκων, των επισκεπτών, της επιστημονικής έρευνας, αλλά και της παγκόσμιας κοινότητας, καθώς αποτελεί μνημείο εμβέλειας, που ξεπερνά τα όρια της περιοχής και της ηπείρου μας», υποστηρίζει ο αρχαιολόγος και μέλος της Διαρκούς Κίνησης Χαϊδαρίου, κ. Χρήστος Καραγιαννόπουλος.

ΧΑΡΑΧΤΗΚΕ ΜΕΤΑΞΥ 1600 ΚΑΙ 1100 Π.Χ.

Ένας δρόμος με διαδρομή... αιώνων

Η Ιερά Οδός ήταν ο δρόμος που συνέδεε την πόλη της αρχαίας Αθήνας με το ιερό της Ελευσίνας. Αν και δεν υπάρχουν στοιχεία για το πότε ακριβώς φτιάχτηκε, πρέπει, σύμφωνα με υποθέσεις, να διασχίστηκε για πρώτη φορά κατά την υστεροελλαδική περίοδο (1600-1100 π.Χ.).

Στα μέσα του 8ου αιώνα, όταν καθιερώθηκαν οι εορτασμοί και οι θυσίες στην Ελευσίνα επίσημα βάσει δελφικού χρησμού, πρέπει η πορεία της Ιεράς Οδού να είχε παγιωθεί σε μεγάλο βαθμό.

Η χρήση της Ιεράς Οδού συνεχίστηκε και για πολλούς αιώνες μετά την παρακμή των ιερών της Ελευσίνας, καθώς εξυπηρετούσε την επικοινωνία του Θριάσιου Πεδίου με την Αθήνα.

Μεγάλο και εξαιρετικά καλοδιατηρημένο μέρος της, με μέσο πλάτος τα 5 μέτρα, έχει ανασκαφεί από τη δεκαετία του 1930, κοντά στο ιερό της Αφροδίτης στην Αφαία Σκαραμαγκά από τον Ιωάννη Τραυλό υπό την αιγίδα και με τη χρηματοδότηση της Αρχαιολογικής Εταιρείας.

Το ξακουστό μνημείο

Η κατάχρηση του Αρπαλου για χάρη της Πυθιονίκης

Η αποκάλυψη των 4 χιλιομέτρων της Ιεράς Οδού στο Χαϊδάρι αποτελούσε όνειρο και για τον πρώτο ερευνητή Δημήτρη Καμπούρογλου τη δεκαετία του 1890, ο οποίος είχε εντοπίσει κατάλοιπα της αρχαίας πορείας και παρόδια ταφικά μνημεία για λογαριασμό της Αρχαιολογικής Εταιρείας.

Στο ανατολικότερο τμήμα του Βοτανικού Κήπου, που υπάρχουν τα θεμέλια ενός κτίσματος μνημειακού μεγέθους, τοποθετούσαν παλαιότεροι ερευνητές και περιηγητές το κενοτάφιο μιας γνωστής εταίρας της αρχαιότητας, της Πυθιονίκης, η οποία υπήρξε σύντροφος του Αρπαλου, ταμία του Μεγάλου Αλεξάνδρου στη Βαβυλώνα, ο οποίος καταχράστηκε τα χρήματα του βασιλιά του και έκτισε ένα μνημείο για να τιμήσει τη μνήμη της αγαπημένης του γυναίκας. 

Το μνημείο αυτό ήταν ξακουστό κατά την αρχαιότητα για το μέγεθος, τη μεγαλοπρέπεια και το κόστος κατασκευής του.

Ρούλα Γιακοπούλου

Λίμνη Κουμουνδούρου: Ενας υγροβιότοπος πνιγμένος στα τοξικά

Λεπτές στρώσεις πετρελαιοειδών «ταξιδεύουν» στην ακύμαντη επιφάνεια της λίμνης. Χημικά απόβλητα σε αφρώδη μορφή κρατούν «συντροφιά» στα παρόχθια βούρλα και τις καλαμιές.

Ένα ανενεργό πλωτό φράγμα πιο πέρα βάζει τη δική του «πινελιά» στην εικόνα της εγκατάλειψης. Και παντού να πλανάται βαριά η οσμή της ατμοσφαιρικής ρύπανσης από τις γειτονικές βιομηχανίες.

Η λίμνη Κουμουνδούρου φιλοξενεί 38 είδη πουλιών και κυρίως υδρόβιων και γλαρόμορφων. Παράλληλα παρατηρήθηκαν 5 είδη, που περιλαμβάνονται στον κατάλογο με τα ευάλωτα και απειλούμενα με εξαφάνιση είδη και υποείδη. Σήμερα έχει μετατραπεί σε μία πλωτή δεξαμενή πετρελαιοειδών (Πηγή: http://limnik.blogspot.com)

Η φασαρία από την παρακείμενη εθνική οδό διακόπτεται ξαφνικά από έναν ήχο παράταιρο, έναν ήχο της φύσης.

Αρχικά, ακούγεται ένα θρόισμα, μετά ένα κράξιμο και αναπάντεχα ξεπετάγεται από την όχθη ένα ζευγάρι ερωδιών.

Τινάζουν τα σταχτιά φτερά τους, τεντώνουν τα λυγερά πόδια τους, λυγίζουν τον μακρύ λαιμό τους και ξεκινούν για μία πτήση πάνω από τα νερά της λίμνης Κουμουνδούρου, που τα φιλοξενεί. Κιρκίρια, βαλτόπαπιες, φαλαρίδες, νερόκοτες, μέχρι και ένας λευκός κύκνος, κολυμπούν στ’ αβαθή νερά της, δίνοντας καθημερινά μάχη με τη μόλυνση.

Η λίμνη Κουμουνδούρου, εντός βιομηχανικής ζώνης, μεταξύ του Σκαραμαγκά και των διυλιστηρίων πετρελαίου, στο 15ο χιλιόμετρο της εθνικής οδού Αθηνών - Κορίνθου, αναζητεί την... ταυτότητά της. Αποτελεί έναν τοξικό βούρκο ή έναν υδροβιότοπο;

«Η λίμνη Κουμουνδούρου, η μία από τις δύο αρχαίες λίμνες των Ρειτών, που ήταν αφιερωμένη στην Περσεφόνη και στα νερά της επιτρεπόταν να ψαρεύουν μόνο οι ιερείς, έχει μετατραπεί σήμερα σε μία πλωτή δεξαμενή πετρελαιοειδών.

Οι υπόγειες διαρροές πετρελαίου από τις γύρω βιομηχανίες και τις δεξαμενές καυσίμων, τα στραγγίσματα από τις χωματερές και η υπέργεια ρύπανση από τα φουγάρα των βιομηχανιών έχουν διαβρώσει το οικοσύστημα της λίμνης σε πολύ μεγάλο βαθμό. Ένα μικρό μέρος του όμως αντιστέκεται με δύναμη.

Βαλτόπαπιες: Οι φαλαρίδες γεννούν μέσα στις βρώμικες όχθες. 

Οι απειλούμενες παγκοσμίως με εξαφάνιση βαλτόπαπιες διαχειμάζουν εκεί. Μέχρι νεροχελώνα εντοπίσαμε πριν από λίγες μέρες μέσα στο πετρέλαιο», λέει στο «Εθνος» ο Γιώργος Νικολάου, μέλος της Διαρκούς Κίνησης Χαϊδαρίου, μίας ομάδας πολιτών με περιβαλλοντική και πολιτιστική δράση, που παρατηρεί τα τελευταία δύο χρόνια τη λίμνη και έχει δημιουργήσει και σχετικό blog με διεύθυνση: http://limnik.blogspot.com.

Με τη ρύπανση της λίμνης Κουμουνδούρου είχε ασχοληθεί πριν από 4 χρόνια και κλιμάκιο επιστημόνων του Ινστιτούτου Εσωτερικών Υδάτων του ΕΛΚΕΘΕ, που πραγματοποίησε δειγματοληψία και μελέτη κατόπιν παραγγελίας του Δήμου Ασπροπύργου.

Είχαν καταλήξει πως «η λίμνη αποτελεί ένα πολύ επιβαρημένο μικρό οικοσύστημα με πολύ ευαίσθητες ισορροπίες» και πως «υπάρχουν οι προϋποθέσεις που περιοδικά θα οδηγούν το σύστημα της λίμνης σε συνθήκες παροδικού θανάτου», εξηγώντας πως «όταν αυτό το φαινόμενο επαναλαμβάνεται, τότε το σύστημα προειδοποιεί για επερχόμενη, μη αναστρέψιμη περιβαλλοντική καταστροφή».

Η λίμνη εντάσσεται σε στρατιωτική περιοχή με αποτέλεσμα να απαγορεύεται η διέλευση και η λήψη φωτογραφιών.

Το... άβατο έσπασαν δύο φορές πέρυσι τον χειμώνα με πορείες η Διαρκής Κίνηση Χαϊδαρίου, ο οικολογικός πολιτιστικός σύλλογος Χαϊδαρίου ΟΙΚΟΠΟΛΙΣ, η Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία και ο Φορέας για την προστασία του Βουρκαρίου.

«Στοπ στη ρύπανση»: «Ζητάμε να κλείσει η στρόφιγγα της ρύπανσης. Αγωνιζόμαστε για την ανάδειξη της αρχαιολογικής αξίας της λίμνης και την αποκατάστασή της με προσεκτικό τρόπο. Δεν μπορούν να μπουν μέσα μπουλντόζες ούτε να φτιαχτούν καφετέριες και παγκάκια. Η λίμνη πρέπει να προσφέρεται μόνο για παρατήρηση πουλιών», τονίζει ο κ. Νικολάου.

Μελέτη της Ορνιθολογικής Εταιρείας

«Καταφύγιο» για 38 είδη πουλιών

Από την καταγραφή των πουλιών της λίμνης Κουμουνδούρου, που πραγματοποίησε το 2009 και παρουσίασε το 2010 η Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία, στο πλαίσιο ενός γενικού προγράμματος καταγραφής των πουλιών όλων των υγρότοπων της Αττικής, προέκυψε ότι φιλοξενεί 38 είδη πουλιών και κυρίως υδρόβιων και γλαρόμορφων.

Στη λίμνη παρατηρήθηκαν 5 είδη, που περιλαμβάνονται στον κατάλογο (Παράρτημα Ι της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 79/409) με τα ευάλωτα και απειλούμενα με εξαφάνιση είδη και υποείδη.

Ενώ, ιδιαίτερα σημαντική είναι η παρουσία της βαλτόπαπιας στην περιοχή (25 άτομα/Δεκέμβριος 2008), που έχει χαρακτηριστεί ως «τρωτό είδος» στην κόκκινη λίστα με τα απειλούμενα είδη.

Τα είδη παπιών, που παρατηρήθηκαν, είναι η χουλιαρόπαπια, το κιρκίρι, το γκισάρι, ο καπακλής και το σφυριχτάρι, ενώ παρατηρήθηκε επίσης ο κύκνος.

Από τις σημαντικότερες παρατηρήσεις στην περιοχή είναι και η παρουσία 1.060 ατόμων φαλαρίδας, τον Δεκέμβριο του 2008.

Στη λίμνη αναπαράγονται νερόκοτες, φαλαρίδες και νανοβουτηχτάρια.

Η ιστορία της

Η λίμνη της Περσεφόνης

Κατά την αρχαιότητα, η λίμνη Κουμουνδούρου ήταν η μία από τις δύο λίμνες των Ρειτών. 

Η βόρεια λίμνη ήταν αφιερωμένη στη θεά Δήμητρα και αποξηράνθηκε, ενώ η νότια -η σημερινή λίμνη Κουμουνδούρου- ήταν αφιερωμένη στην Περσεφόνη. 

Οι λίμνες αυτές είχαν άμεση σύνδεση με τη διεξαγωγή των Ελευσίνιων Μυστηρίων και την αρχαία Ιερά Οδό. 

Η λίμνη Κουμουνδούρου έχει κηρυχτεί αρχαιολογικός χώρος από το 1974.

Ρούλα Γιακοπούλου